De stad en haar inwoners, voor tijdens en na de oorlog
Project beschrijving
Het Amsterdam van Anne Frank geeft een goed beeld van de oorlogsgeschiedenis van de stad aan de hand van locaties, gebeurtenissen en persoonlijke verhalen binnen een visuele tijdlijn. Naast het verhaal van Anne Frank staan andere persoonlijke verhalen centraal. De website bevat uniek beeldmateriaal uit privé-collecties en archieven in binnen- en buitenland.
Waarom dit project
Het project is het afscheidsgeschenk aan Hans Westra, voormalig algemeen directeur van de Anne Frank Stichting. Hij constateerde in de aanloop naar zijn pensionering:
“Veel Amsterdammers zijn zich niet bewust van de Joodse geschiedenis van de stad en de gruwelijke vervolging die hier heeft plaatsgevonden. De gemiddelde (jonge) Amsterdammer weet hier nauwelijks iets van. Dat is een moeilijk te verdragen gedachte. Hier zou iets aan gedaan moeten worden.”
Hoe werkt het
Speciaal voor de homepage zijn historische foto’s ‘geblend’ in het Amsterdamse straatbeeld van nu. De beelden brengen de oorlogsgeschiedenis van de stad hiermee indringend dichtbij. ‘Het Amsterdam van Anne Frank’ visualiseert daarbij op een tijdlijn de geschiedenis van de stad en haar inwoners tussen 1933 en 1950. Persoonlijke (niet eerder op internet gepubliceerde) verhalen van Joodse en niet-Joodse getuigen geven een indringend beeld van het leven tijdens de bezetting, evenals de periode die eraan voorafging en erop volgde. Een van de verhalen is van de Joodse Hélène Egger, die haar beide broers in de kampen verloor. Dochter Debby Petter tekende haar moeders verhaal op in het boek ‘Ik ben er nog’. Delen uit dit boek, evenals foto’s en ansichtkaarten, zijn opgenomen in ‘Het Amsterdam van Anne Frank’. Op een kaart van de stad zijn de locaties te vinden van de belangrijkste content van de site.
Wat zijn de facts?
Vlak na de lancering bezochten ruim 3.000 mensen de site. In aanwezigheid van o.a. oorlogsgetuigen vond de lancering op 12 oktober 2011 plaats op het Gerrit van der Veen College, het vroegere SD-gebouw waar de nazi’s tijdens de oorlog mensen gevangen hielden. Het is een plek die verbonden is met de pijnlijke geschiedenis van de familie Frank en andere Amsterdammers. Een groep leerlingen van het Gerrit van der Veen College heeft de eerste ervaringen met ‘Het Amsterdam van Anne Frank’ opgedaan en beoordelen het als ‘interessant en indrukwekkend’. “Ik kijk nu met een andere blik als ik door de stad fiets”, vertelt een van de leerlingen naar aanleiding van de toen en nu beelden.
Bij de website is lesmateriaal ontwikkeld voor het voortgezet onderwijs. Aan de hand van opdrachten worden leerlingen gestimuleerd om zich te verdiepen in de geschiedenis van de stad en om locaties te bezoeken. De website zal in 2012 in meerdere talen beschikbaar zijn. De site is onderdeel van een reeks activiteiten waarbij in 2012 een mobiele app wordt ontwikkeld voor mensen die in de stad zelf de geschiedenis willen verkennen.
Fotobewerking toen en nu beelden Michel Dankaarts LBi Lost Boys © Anne Frank Stichting. Origineel foto Anne Frank © Anne Frank Fonds, Bazel / Anne Frank Stichting, Amsterdam Historische foto’s © Beeldbank WO2 / NIOD en Stadsarchief Amsterdam